Προκηρύσσονται 40 νέες Μονάδες Ολικής Φροντίδας Ψυχικής Υγείας

Το μοντέλο λειτουργίας των νέων δομών

Οι νέες Μονάδες σχεδιάζονται ως δομές σύγχρονου τύπου, που θα συνδυάζουν υπηρεσίες Κέντρου Ημέρας με διευρυμένη λειτουργία, κατ’ οίκον φροντίδα μέσω Κινητών Κλιμακίων και ολοκληρωμένες παρεμβάσεις ψυχοκοινωνικής υποστήριξης στην κοινότητα.

Στόχος είναι η παροχή εξειδικευμένης φροντίδας κοντά στον τόπο διαμονής των ωφελούμενων, η ενίσχυση της κοινωνικής ένταξης και της ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης, καθώς και η συστηματική στήριξη των οικογενειών και των φροντιστών, οι οποίοι συχνά σηκώνουν το μεγαλύτερο βάρος της καθημερινής φροντίδας.

Πού θα αναπτυχθούν οι Μονάδες για αυτισμό και νευροαναπτυξιακές διαταραχές

Οι 21 Μονάδες για άτομα με αυτισμό και νευροαναπτυξιακές διαταραχές θα αναπτυχθούν στις εξής Περιφερειακές Ενότητες:

Σερρών
Θεσσαλονίκης
Ξάνθης
Κοζάνης
Γρεβενών
Άρτας
Λάρισας
Τρικάλων
Φθιώτιδας
Εύβοιας
Ηλείας
Αχαΐας
Κεντρικού Τομέα Αθηνών
Βορείου Τομέα Αθηνών
Ανατολικής Αττικής
Δυτικής Αττικής
Κέρκυρας
Αργολίδας
Χίου
Σύρου
Ρεθύμνου

Πού θα αναπτυχθούν οι Μονάδες για άνοια/Alzheimer

Οι 19 Μονάδες για άτομα με άνοια/Alzheimer και συναφείς διαταραχές θα αναπτυχθούν στις εξής Περιφερειακές Ενότητες:

Πέλλας
Θεσσαλονίκης
Καβάλας
Φλώρινας
Πρέβεζας
Μαγνησίας
Ευρυτανίας
Φωκίδας
Αιτωλοακαρνανίας
Δυτικού Τομέα Αθηνών
Δυτικής Αττικής
Κεντρικού Τομέα Αθηνών
Ανατολικής Αττικής
Λευκάδας
Αρκαδίας
Κορινθίας
Λέσβου
Κω
Λασιθίου

Ο Υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, χαρακτήρισε την ενίσχυση των υπηρεσιών ψυχικής υγείας βασική προτεραιότητα του Υπουργείου Υγείας και της Κυβέρνησης, επισημαίνοντας ότι η ανάπτυξη των νέων Μονάδων εντάσσεται σε ένα σύγχρονο, ανθρωποκεντρικό μοντέλο φροντίδας, το οποίο φέρνει τις υπηρεσίες πιο κοντά στον πολίτη και διασφαλίζει ότι κανείς δεν μένει πίσω. Ο Υπουργός υπογράμμισε ακόμη ότι η Πολιτεία επιχειρεί, για πρώτη φορά, να δημιουργήσει ένα εκτεταμένο δίκτυο δομών που θα παρέχουν ολοκληρωμένες και δωρεάν υπηρεσίες σε άτομα με αυτισμό και άνοια, αλλά και ουσιαστική στήριξη στις οικογένειές τους, τονίζοντας ότι η ψυχική υγεία αποτελεί δημόσιο αγαθό που πρέπει να προστατεύεται και να ενισχύεται με πράξεις.

Η κρισιμότητα της παρέμβασης

Η ανάγκη για οργανωμένες υπηρεσίες στην κοινότητα καταγράφεται διεθνώς ως ιδιαίτερα πιεστική. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, περίπου 57 εκατομμύρια άνθρωποι ζούσαν με άνοια παγκοσμίως το 2021, με σχεδόν 10 εκατομμύρια νέες περιπτώσεις να προστίθενται κάθε χρόνο, ενώ η νόσος Alzheimer αποτελεί τη συχνότερη μορφή άνοιας.

Παράλληλα, η Alzheimer Europe εκτιμά ότι το 2025 περισσότεροι από 9 εκατομμύρια άνθρωποι ζουν με άνοια στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αριθμός που αναμένεται να αυξηθεί σημαντικά τις επόμενες δεκαετίες. Τα δεδομένα αυτά ενισχύουν την ανάγκη για δομές μακροχρόνιας φροντίδας, έγκαιρης υποστήριξης και αποσυμφόρησης των οικογενειών.

Αντίστοιχα, για τον αυτισμό, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναφέρει ότι περίπου 1 στους 127 ανθρώπους είχε αυτισμό το 2021, επισημαίνοντας ότι οι ανάγκες των αυτιστικών ατόμων διαφέρουν σημαντικά και μπορεί να αλλάζουν στην πορεία της ζωής. Η πρόσβαση σε τεκμηριωμένες παρεμβάσεις, η υποστήριξη των φροντιστών και η ένταξη στην κοινότητα αποτελούν κρίσιμους παράγοντες για την ποιότητα ζωής των ίδιων των ατόμων και των οικογενειών τους.

Η σύνδεση με την ψυχιατρική μεταρρύθμιση

Η ανάπτυξη των νέων Μονάδων έρχεται σε συνέχεια των αλλαγών που έχουν δρομολογηθεί στο πεδίο της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης, με έμφαση στη μεταφορά της φροντίδας από το νοσοκομειακό και ιδρυματικό μοντέλο προς υπηρεσίες που λειτουργούν μέσα στην κοινότητα.

Στο ίδιο πλαίσιο, το Εθνικό Σχέδιο Δράσης για την Άνοια – νόσο Alzheimer έχει ήδη επισημάνει την ανάγκη να ενισχυθούν και να συντονιστούν οι υπηρεσίες υγείας και κοινωνικής μέριμνας για την άνοια στην Ελλάδα. Η νέα προκήρυξη επιχειρεί να απαντήσει σε αυτό το χρόνιο έλλειμμα, δημιουργώντας ένα πιο οργανωμένο δίκτυο υποστήριξης για ασθενείς, οικογένειες και φροντιστές.

Η πρόκληση της υλοποίησης

Η προκήρυξη των 40 νέων Μονάδων αποτελεί σημαντική θεσμική και χρηματοδοτική παρέμβαση στον χώρο της ψυχικής υγείας. Η αποτελεσματικότητά της, ωστόσο, θα κριθεί στην πράξη από την ταχύτητα υλοποίησης, την επαρκή στελέχωση με διεπιστημονικές ομάδες, τη συνεργασία με τις υπάρχουσες δομές υγείας και πρόνοιας και, κυρίως, από το κατά πόσο οι υπηρεσίες θα φτάσουν πραγματικά στους πολίτες που τις χρειάζονται.

Σε ένα πεδίο όπου οι ανάγκες αυξάνονται και οι οικογένειες συχνά αναλαμβάνουν δυσανάλογο βάρος, η δημιουργία δομών κοντά στην κοινότητα μπορεί να αποτελέσει ουσιαστικό βήμα, εφόσον συνοδευτεί από σταθερή λειτουργία, διαρκή αξιολόγηση και πραγματική διασύνδεση με το δημόσιο σύστημα υγείας.