Νίκη Κεραμέως: Πρόσβαση στην εργασία και στήριξη για γυναίκες και άτομα με αναπηρία
Η ισότητα στον χώρο εργασίας παραμένει ζητούμενο και όχι κατάκτηση – αυτό ήταν το κεντρικό μήνυμα της συζήτησης του φετινού The Upfront Initiative στο Ωδείο Αθηνών, με τη συμμετοχή της Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκης Κεραμέως, και εκπροσώπων του επιχειρηματικού και επιστημονικού κόσμου.
Με προσωπικά παραδείγματα, η Νίκη Κεραμέως ανέδειξε τις θεσμικές και κοινωνικές ανισότητες που εξακολουθούν να δυσχεραίνουν τη συμμετοχή των γυναικών στην πολιτική και επαγγελματική ζωή. Όπως ανέφερε, η ίδια εξελέγη βουλευτής το 2015 ενώ ήταν έγκυος, χωρίς να υπάρχει τότε καμία θεσμική πρόβλεψη για το πώς θα μπορούσε να ασκήσει τα καθήκοντά της εν μέσω εγκυμοσύνης. «Δεν υπήρχε καμία θεσμική πρόβλεψη. Ευτυχώς αυτό άλλαξε και πλέον υπάρχει η δυνατότητα», σημείωσε, ενώ στάθηκε και στις προκαταλήψεις που διατρέχουν ακόμη τον δημόσιο λόγο, παραθέτοντας τη φράση πολιτικού της αντιπάλου ότι «οι γυναίκες δεν σκαμπάζουν από μαθηματικά».
Η Υπουργός επέμεινε στην ανάγκη η ισότητα να μην εξαντλείται στη θεωρία, αλλά να μεταφράζεται σε συγκεκριμένες πολιτικές και μέτρα. Ανέφερε ως παράδειγμα το πρόγραμμα επιχειρηματικότητας για άνεργες γυναίκες, που έχει στόχο να δώσει εφόδια για την έναρξη δικής τους επιχείρησης. «Να τους δώσουμε τα εφόδια, δίχως τα οποία δεν θα έκαναν το επόμενο βήμα», υπογράμμισε, αναφέροντας το παράδειγμα της Θεοδώρας από το Περιστέρι, η οποία κατάφερε να ιδρύσει τουριστικό γραφείο και να δημιουργήσει τρεις νέες θέσεις εργασίας.
Ιδιαίτερη μνεία έκανε και στην απασχόληση ατόμων με αναπηρία, τονίζοντας την ανάγκη ουσιαστικής ένταξής τους στην αγορά εργασίας. «Για να είσαι δικαιούχος σύνταξης αναπηρίας, ήταν προϋπόθεση να μην δουλεύεις. Αυτό το αλλάξαμε αμέσως», ανέφερε, παρουσιάζοντας και το νέο πρόγραμμα για την απασχόληση 1.000 ατόμων με αναπηρία σε δήμους και περιφέρειες. Παράλληλα, προανήγγειλε τη διεύρυνση της λίστας των μη αναστρέψιμων παθήσεων, ώστε να μην απαιτείται επαναλαμβανόμενη πιστοποίηση αναπηρίας.
Επιχειρήσεις, κουλτούρα και πρακτικές ισότητας
Από την πλευρά της αγοράς εργασίας, η Αλεξάνδρα Ελευθερίου, Chief People Officer στην Titan Group, παραδέχθηκε ότι η πρόοδος στο πεδίο της ποικιλομορφίας είναι υπαρκτή, αλλά εξαιρετικά αργή. Αναφέρθηκε σε έρευνα του ΟΗΕ, σύμφωνα με την οποία η ισότητα των φύλων προβλέπεται να επιτευχθεί το... 2154, και υπογράμμισε την ανάγκη για επιτάχυνση. «Πρέπει να προχωρήσουμε πιο γρήγορα», τόνισε, προσθέτοντας ότι ο όμιλος Titan δίνει έμφαση στην πρόσληψη και προαγωγή ικανών γυναικών και ανθρώπων άλλων εθνικοτήτων.
Η Ευτυχία Κασσελάκη, Partner στην Ernst & Young, έθεσε το ζήτημα του επαναπροσδιορισμού της έννοιας της ισότητας, ξεκαθαρίζοντας ότι δεν μπορεί να περιορίζεται μόνο στο δίπολο άνδρες – γυναίκες. «Δεν υπάρχει μια ολοκληρωμένη αντίληψη του τι σημαίνει πρακτικά η ισότητα», ανέφερε, επισημαίνοντας ότι η άρση των εμποδίων προϋποθέτει εργαλεία και προσβασιμότητα – όχι απλώς θεωρητικές αναφορές.
Επαναπατρισμός ταλέντων και ψυχική διάσταση της εργασίας
Το θέμα του επαναπατρισμού των Ελλήνων εργαζομένων προσέγγισε η Κατερίνα Μπαλιλάκη, General Manager στην BrainReGain, αναφέροντας ότι το βασικό εμπόδιο δεν είναι μόνο οι ευκαιρίες, αλλά η κουλτούρα στις ελληνικές επιχειρήσεις. «Δεν θέλουν να μικρύνουν, για να χωρέσουν σε κάποια εταιρεία. Θέλουν μια εταιρεία που να τους ακούει», είπε χαρακτηριστικά, εξηγώντας ότι πολλοί επιστρέφοντες αναζητούν χώρο για δημιουργία και προσωπική έκφραση, όπως είχαν μάθει στο εξωτερικό.
Τη συζήτηση έκλεισε με ψυχοκοινωνική διάσταση ο Σάββας Σαββόπουλος, Ψυχίατρος – Ψυχαναλυτής, ο οποίος αναφέρθηκε στην έννοια της αλλοτρίωσης στον εργασιακό χώρο. «Όπου και να πας, πρέπει να αλλοτριωθείς για να γίνεις αποδεκτός», σημείωσε, επισημαίνοντας ότι όσο δύσκολη κι αν είναι η προσαρμογή, η ανεργία είναι πιο επώδυνη. Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η εργασία πρέπει να είναι αξιοπρεπής, καθώς «εάν ο εργοδότης υποτιμήσει τις ικανότητές σου, τότε επηρεάζεσαι».
Πέρα από τις εξαγγελίες
Η συζήτηση στο πλαίσιο του The Upfront Initiative, την οποία συντόνισε ο δημοσιογράφος και αρχισυντάκτης της LiFO, Γιάννης Πανταζόπουλος, ανέδειξε όχι μόνο τα διαρθρωτικά προβλήματα, αλλά και την πολυπλοκότητα του θέματος της ισότητας στην εργασία. Από τις θεσμικές πρωτοβουλίες της Πολιτείας έως τις κουλτούρες των επιχειρήσεων και τις προσωπικές διαδρομές εργαζομένων, διαφαίνεται πως η αλλαγή απαιτεί διαρκή εγρήγορση, συνέργειες και έμπρακτη δέσμευση.
Η ισότητα δεν μπορεί να είναι σύνθημα. Είναι καθημερινή πράξη, σε κάθε προσληπτική απόφαση, σε κάθε εργασιακό περιβάλλον, σε κάθε πολιτική που διαμορφώνει ευκαιρίες ή αποκλεισμούς.
