Το «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» ξεκινά και πάλι τον Σεπτέμβριο
Από τον Σεπτέμβριο 2026 αναμένεται να επανεκκινήσει η έκδοση των ηλεκτρονικών παραπεμπτικών και η αποστολή μηνυμάτων στους δικαιούχους του Εθνικού Προγράμματος Πρόληψης «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ», το οποίο περνά από το Ταμείο Ανάκαμψης στον Τακτικό Προϋπολογισμό και θα συνεχιστεί έως το 2030.
Τη συνέχιση του προγράμματος επιβεβαίωσε η Αναπληρώτρια Υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, σε συνέντευξή της σε τηλεοπτική εκπομπή του ΣΚΑΪ, διευκρινίζοντας ότι βρίσκονται σε εξέλιξη οι διοικητικές, επιχειρησιακές και νομικές διαδικασίες που απαιτούνται για τη μετάβαση στη νέα χρηματοδοτική περίοδο.
Η επανεκκίνηση αφορά τα προγράμματα προσυμπτωματικού ελέγχου για τον καρκίνο του μαστού, τον καρκίνο του τραχήλου της μήτρας, τον καρκίνο του παχέος εντέρου και τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Όπως ανέφερε η Ειρήνη Αγαπηδάκη, στόχος είναι από τον Σεπτέμβριο τα σχετικά μηνύματα να αποστέλλονται εκ νέου στα κινητά των πολιτών, ώστε οι δικαιούχοι να μπορούν να προχωρούν στις δωρεάν εξετάσεις τους.
Από το Ταμείο Ανάκαμψης στον Τακτικό Προϋπολογισμό
Ο κύκλος του «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» που χρηματοδοτούνταν από το Ταμείο Ανάκαμψης ολοκληρώθηκε στις 30 Ιουνίου 2026. Έως την ημερομηνία αυτή μπορούσαν να εκτελεστούν τα παραπεμπτικά που είχαν ήδη εκδοθεί, ενώ για τους μήνες Ιούλιο και Αύγουστο προβλέφθηκε η ολοκλήρωση των διοικητικών, οικονομικών και τεχνικών διαδικασιών που συνδέονται με το κλείσιμο των χρηματοδοτούμενων δράσεων.
Η αλλαγή της πηγής χρηματοδότησης δεν είναι επομένως μία αυτόματη διαδικασία. Προϋποθέτει νέες διοικητικές και νομικές ρυθμίσεις, καθώς και την επιχειρησιακή προσαρμογή του μηχανισμού μέσω του οποίου εκδίδονται τα παραπεμπτικά, αποστέλλονται τα μηνύματα και αποζημιώνονται οι συνεργαζόμενοι πάροχοι. Με την ολοκλήρωση αυτών των ενεργειών, το πρόγραμμα προγραμματίζεται να περάσει στη νέα του φάση από την 1η Σεπτεμβρίου 2026, με χρηματοδότηση πλέον από τον Τακτικό Προϋπολογισμό.
Η προσωρινή παύση στην έκδοση παραπεμπτικών
Το διάστημα που μεσολαβεί μέχρι την επανεκκίνηση του προγράμματος προκάλεσε ερωτήματα σχετικά με την τύχη του «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ». Η ολοκλήρωση της χρηματοδότησης από το Ταμείο Ανάκαμψης σήμανε ότι, μετά τις 30 Ιουνίου, δεν μπορούσαν να συνεχίσουν να εκδίδονται νέα παραπεμπτικά με το προηγούμενο καθεστώς, χωρίς προηγουμένως να εξασφαλιστεί η νέα χρηματοδοτική και θεσμική βάση του προγράμματος.
Η παύση αφορά επομένως τη μεταβατική περίοδο του Ιουλίου και του Αυγούστου και όχι την κατάργηση των προληπτικών δράσεων. Η διαφορά αυτή βρίσκεται στον πυρήνα της διευκρίνισης που έδωσε η Ειρήνη Αγαπηδάκη, απαντώντας στη συζήτηση που είχε αναπτυχθεί για ενδεχόμενη διακοπή του προγράμματος.
Η μετάβαση στον Τακτικό Προϋπολογισμό καλείται πλέον να διασφαλίσει τη συνέχεια των εξετάσεων πέρα από τη χρονική διάρκεια του Ταμείου Ανάκαμψης. Παράλληλα, δημιουργεί την ανάγκη να ολοκληρωθούν εγκαίρως όλες οι απαιτούμενες διαδικασίες, ώστε να μην υπάρξει νέα καθυστέρηση στην επανέκδοση των παραπεμπτικών.
Νέα μηνύματα και παραπεμπτικά από τον Σεπτέμβριο
Με βάση τον προγραμματισμό του Υπουργείου Υγείας, από την 1η Σεπτεμβρίου θα αρχίσει η έκδοση νέων ηλεκτρονικών παραπεμπτικών, τα οποία θα επιτρέψουν στους δικαιούχους να συνεχίσουν τις δωρεάν προληπτικές εξετάσεις.
Όσοι έχουν ενεργοποιήσει την άυλη συνταγογράφηση θα ενημερώνονται με μήνυμα στο κινητό τους τηλέφωνο ή μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.
Για τους πολίτες που δεν έχουν ενεργοποιήσει την άυλη συνταγογράφηση, η πρόσβαση στις εξετάσεις θα εξακολουθήσει να είναι δυνατή με τη χρήση του ΑΜΚΑ τους στους συνεργαζόμενους παρόχους. Η συμμετοχή στα προγράμματα δεν προϋποθέτει προηγούμενη επίσκεψη σε γιατρό για τη συνταγογράφηση των εξετάσεων ούτε οικονομική επιβάρυνση για τον δικαιούχο.
Με την επανέναρξη της διαδικασίας, τα παραπεμπτικά θα εξακολουθήσουν να εκδίδονται με βάση τα ηλικιακά και επιστημονικά κριτήρια κάθε προληπτικής δράσης, τα οποία καθορίζουν τους δικαιούχους, τις εξετάσεις που καλύπτονται και τα επόμενα στάδια του ελέγχου.
Η συνέχεια της πρόληψης μετά το Ταμείο Ανάκαμψης
Για τη συνέχιση του «ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ» έχει εξασφαλιστεί χρηματοδότηση συνολικού ύψους 300 εκατ. ευρώ για την επόμενη τετραετία, με 75 εκατ. ευρώ ετησίως. Οι πόροι αυτοί δεν θα εξαρτώνται πλέον από το Ταμείο Ανάκαμψης, αλλά θα καλύπτονται από τον Τακτικό Προϋπολογισμό, ώστε το πρόγραμμα να διατηρηθεί σε λειτουργία έως το 2030.
Η νέα χρηματοδοτική βάση αποκτά ιδιαίτερη σημασία λόγω της έκτασης που έχουν ήδη λάβει οι δωρεάν προληπτικοί έλεγχοι. Σύμφωνα με στοιχεία που έχει παρουσιάσει η κα Αγαπηδάκη, έχουν ήδη πραγματοποιηθεί περισσότερες από 6,5 εκατομμύρια προληπτικές εξετάσεις, ενώ περίπου 300.000 πολίτες έχουν εντοπιστεί έγκαιρα με σημαντικά ευρήματα.
Τα δεδομένα αυτά υπογραμμίζουν την ανάγκη οι οργανωμένες δράσεις προσυμπτωματικού ελέγχου να συνεχίζονται χωρίς μεγάλα χρονικά κενά. Η αποτελεσματικότητά τους συνδέεται άμεσα με τη σταθερή και δωρεάν πρόσβαση των δικαιούχων στις προβλεπόμενες εξετάσεις, αλλά και με την έγκαιρη παραπομπή τους για περαιτέρω διερεύνηση, όταν εντοπίζονται ύποπτα ευρήματα.
Η προγραμματισμένη επανεκκίνηση από την 1η Σεπτεμβρίου θα αποτελέσει το πρώτο βήμα της νέας περιόδου, με βασικό ζητούμενο την έγκαιρη ολοκλήρωση των απαιτούμενων διαδικασιών και την ομαλή επανέκδοση των παραπεμπτικών.
