Από τη Δέλτα στην Όμικρον: Χιμαιρικές μεταλλάξεις ή απενεργοποίηση της «πυρηνικής» κεφαλής του SARS-Cov-2;

Tags

Η διαδοχική ανάδυση νέων παραλλαγών (variants) του SARS-Cov-2 ιού -με γονιδίωμα μονόκλωνου RNA θετικής πολικότητας - δημιουργεί άγχος και αυξανόμενο επιστημονικό προβληματισμό στους ιατρούς-ερευνητές σε παγκόσμιο επίπεδο. Παράλληλα, η κοινωνικο-οικονομική κόπωση που έχει επιφέρει η πανδημία στο διετή της πλήρη κύκλο αποτελεί εφαλτήριο διαρκώς επιδεινούμενων μεγεθών στα συστήματα υγείας των κρατών σε επίπεδο burn out. Η ανάπτυξη και ταχεία διοχέτευση εμπορικά διαθέσιμων σκευασμάτων εμβολίων και λίαν προσφάτως μονοκλωνικών αντισωμάτων ως προληπτική και θεραπευτική αντίστοιχα στοχευμένη αντι-ιική στρατηγική δημιουργούν ένα αίσθημα συγκρατημένης αισιοδοξίας για το βραχυ-μεσοπρόθεσμο μέλλον, όμως η εξελικτική πορεία του ιού -ειδικά μέσω των Δέλτα και Όμικρον παραλλαγών- δυσχεραίνει προς το παρόν την επιστροφή σε μια αποδεκτή κανονικότητα.

Η ανατολή του 2022 μας δίνει τη δυνατότητα μέσω της συμπυκνωμένης γνώσης να απαντούμε στην έγκυρη βάση ιατρικών δημοσιεύσεων του PUBMED εξαιρετικές δημοσιεύσεις σε μεγάλα περιοδικά και είναι ιδιαίτερη η χαρά να αναγνωρίζουμε σε αυτές και Ελληνικές ερευνητικές ομάδες. Ο Ευάγγελος Τσιάμπας (Σχης ΥΙ - Κυτταρολόγος MD,MSc,PhD, 417 ΝΙΜΤΣ, Επιστ συνεργάτης Ιατρικών Σχολών ΕΚΠΑ και Ιωαννίνων) -ως υπεύθυνος του concept-  μας εξηγεί τη σημαντικότητα της πιο πρόσφατης συνδυαστικής review-molecular hypothesis δημοσίευσης στο Gene (imp f 3.7): «From Delta to Omicron: S1-RBD/S2 mutation/deletion equilibrium in SARS-CoV-2 defined variants». (Papanikolaou V, Chrysovergis A, Ragos V, Tsiambas E, Katsinis S, Manoli A, Papouliakos S, Roukas D, Mastronikolis S, Peschos D, Batistatou A, Kyrodimos E, Mastronikolis N. Gene. 2022 Jan 3:146134. doi: 10.1016/j.gene.2021.146134.). Αξίζει να συμπληρώσουμε την πληροφόρησή μας από τα πορίσματα της Ελληνικής ερευνητικής ομάδας.



 

Η κομβική σχέση ιού SARS-CoV-2 – κυττάρου στόχου

Οι ιοί αποτελούν ακυτταρικές βιολογικές οντότητες που κατατάσσονται στις παρυφές του φαινομένου της ζωής καθώς παρά το γεγονός ότι διαθέτουν τη γενετική πληροφορία ως εγκλεισμένο μόριο DNA, RNA ή εξωτικές μορφές και υβρίδια αυτών σε ένα λιπο-πρωτεϊνικό περίβλημα, στερούνται μεταβολικών συστημάτων και ειδικών διαμορφούμενων λειτουργικών οργανιδίων για την αναπαραγωγή, διαχείριση ενέργειας και εξέλιξή τους  την οποία προσπορίζονται μέσω της προσκόλλησης και εισόδου σε κυτταρικά υποστρώματα. Eνδιαφέρουσα παράμετρο αποτελεί το γεγονός ότι RNA ιοί (ρετροιοί) έχουν ενσωματωθεί ως γενετικά απολιθώματα στο ψηφιδωτό του DNA μέσω ενός ιδιόμορφου αποικισμού και με παρόμοια χαρακτηριστικά εμφανίζονται επίσης μεταθετά στοιχεία του DNA, όπως τα ρετροτρανσποζόνια.   Ίδιον χαρακτηριστικό γνώρισμα στην εξελικτική τους πορεία αποτελεί η διαφοροποίησή τους σε παραλλαγές μέσω του μηχανισμού μεταλλάξεων. Η διαδικασία αυτή πραγματοποιείται στα κύτταρα-ξενιστές αυτόματα μέσω της πολλαπλότητας της αναπαραγωγικής τους διαδικασίας –μέσω αντιγραφικών/μεταγραφικών μηχανισμών- σε εκατομμύρια αντίτυπα, καθώς και υπό την πίεση για τροποποίησή τους σε εξωγενή ερεθίσματα που ισχυροποιούν το ανοσοποιητικό σύστημα (φαινόμενο ανοσο-εκφυγής).

 

Η ιδιομορφία της μετάλλαξης Όμικρον

Η συγκεκριμένη δημοσίευση εστιάστηκε στη συστηματική και πλήρως αναπαραστατική καταγραφή των διαφορών των  παραλλαγών από την Άλφα έως την Όμικρον σε επίπεδο RNA σημειακών τροποποιήσεων μέσω μεταλλάξεων/ διαγραφών  και στις δύο υπομονάδες S1-RBD/S2 της S-spike (ακίδα) πρωτεΐνης. Ο αναγνώστης μέσα από το εξαιρετικό ενσωματωμένο γράφημα δύναται να αναγνωρίσει τις βασικές διαφορές και ομοιότητες που συγκροτούν τις αντίστοιχες παραλλαγές, να εστιάσει στις πολύ καλά διατηρημένες (highly conserved) μεταλλάξεις που διατρέχουν χρονικά όλες τις παραλλαγές από την  πρώτη μέχρι την τη πιο πρόσφατη αλλά και να παρατηρήσει ένα υπό εξερεύνηση στοιχείο σε μοριακό επίπεδο: το ισοζύγιο μεταξύ μεταλλάξεων και διαγραφών στην ανατομική της RNA αλύσου που κωδικοποιεί  για την πρωτείνη - ακίδα του ιού. Ειδικά η παραλλαγή Όμικρον χαρακτηρίζεται από ένα περισσότερο «εξωτικό» αμάλγαμα μεταλλάξεων/διαγραφών καθώς και μιας εισαγωγής στην S1-RBD περιοχή της ακίδας. Η πολυεστιακή αυτή διαφοροποίηση της ακίδας σε μοριακό επίπεδο μεταβάλλει (ισχυροποιεί) τα επίπεδα πρόσδεσης του ιού στο λειτουργικό υποδοχέα αλλά παράλληλα ίσως να σχετίζεται με μειωμένη ενδοκυττάρια δραστηριότητα και δυναμική πρόκλησης ευρείας ιστικής βλάβης.


Figure1 
Schematic, algorithmic representation of the SARS-CoV-2 variants landscape. Specific combinations of mutations and deletions are recognized. Critical deletions affect exclusively the non-RBD S1 region (ΔΗ69/ΔV70/Δ156/Δ157/ΔΥ144/ ΔL242/ΔΑ243/ΔL244) increasing virus transmission ability/infectivity affecting also negatively the immune response levels to neutralizing antibodies (decreased serum neutralization titles). D614G is the dominant and highly conserved substitution, whereas N501Y/ E484K-Q/ K417N/T/ L452R mutations are very important. del/ D614G/ E484Q combination in delta variant seems to be unique leading COVID-19 to a specific disease phenotype. A710V/V1176F/T716I/T1027/D1118H is the most important mutations in the S2 region. Omicron variant is characterized by an ‘’exotic’’ combination of many mutations, deletions and one novel insertion.

 

Η μετάβαση του ιού σε διαφορετικό λειτουργικό και παθογενετικό επίπεδο

Σύμφωνα με τον κ. Τσιάμπα και τους υπόλοιπους συγγραφείς - διεθνώς αναγνωρισμένους ακαδημαϊκούς (Καθηγητές) και ερευνητές-ιατρούς -  το κομβικό στοιχείο της σχέσης πρόσδεσης ακίδας-λειτουργικού υποδοχέα επί των κυττάρων στόχων σε συνδυασμό με την αυξημένη μεταβλητότητα που παρουσιάζει στο μεταλλαξιογόνο του δυναμικό και φορτίο ο ιός στην Όμικρον κυρίως παραλλαγή θα επηρεάσουν καταλυτικά την εξελικτική πορεία του ιού και η αντανάκλαση αυτών σε κλινικό επίπεδο ίσως ευοδώσουν γρήγορα το κλάσμα μεταδοτικότητα/νοσηρότητα-θνησιμότητα, υπέρ του αριθμητή. Δεν αποκλείεται η ανάδυση χιμαιρικών μορφών επί της Όμικρον ή της Δέλτα -όσο ακόμη συμπορεύεται με την πρώτη- σε κυτταρικά υποστρώματα εμβολιασμένων και ανεμβολίαστων, αλλά διαφαίνεται μια θετική κατεύθυνση στην εξέλιξη του φαινομένου της πανδημίας με γεωμετρικά αυξανόμενες λοιμώξεις που χαρακτηρίζονται από ισχυρή μεταδοτικότητα άλλα χαμηλή νοσηρότητα/θνησιμότητα με σοβαρή σύσταση όμως για τις μεγαλύτερες ηλικίες με υποκείμενα νοσήματα. Ο ιός στην παραλλαγή αυτή φαίνεται ότι προτιμά στο χρονικό αυτό στάδιο να επιδρά στο ανώτερο αναπνευστικό επιθήλιο προκειμένου να επιβιώσει και μεταδοθεί και όχι να εγκατασταθεί χημειοτακτικά -κατά συνέχεια ιστού στο κατώτερο αναπνευστικό σύστημα, πλήττοντας δραματικά του πνεύμονες και οδηγώντας τον οργανισμό σε κατάρρευση και θάνατο. Η κλινική όμως εικόνα εξαρτάται πάντοτε από το γενετικό υπόστρωμα του οργανισμού-στόχου, την ηλικία, τα υποκείμενα νοσήματα καθώς και το επίπεδο της ανοσιακής απάντησης που διαθέτει μετά από εμβολιασμό με σκευάσματα που τον προστατεύουν από συγκεκριμένες μεταλλάξεις και κυρίως τη χρονική στιγμή που προσβάλλεται αν διαθέτει ισχυρή χυμική και κυτταρική ανοσία ή αυτή βρίσκεται σε σταδιακή έκπτωση συν το χρόνω από τον εμβολιασμό. Κατά συνέπεια σε μοριακό-κυτταρικό επίπεδο η στερεοχημική μορφολογία-συγγένεια της πρόσδεσης του ιού στα κύτταρα-στόχους μέσω των παραλλαγμένων ακίδων στερεί ή ενισχύει ανάλογα την επιθετική συμπεριφορά της λοίμωξης και το απώτερο ερώτημα είναι αν ο εγκλωβισμός του ιού από τις διαρκώς αυξανόμενες σημαντικές -καθώς αποτελούν μονόδρομο- στοχευμένες πρακτικές του εμβολιασμού και μονοκλωνικών αντισωμάτων θα οδηγήσουν στην αποφασιστική ύφεσή του και καταστολή ή στην ανάδυση κάποιου μετάχρονου στελέχους το οποίο να εκφεύγει της ανοσιακής επιτήρησης και πίεσης ίσως και μέσω άλλου λειτουργικού υποδοχέα από τον κύριο hACE2. Σε κάθε περίπτωση, σύσσωμη η επιστημονική κοινότητα με διαρκή εγρήγορση, παρακολουθεί και αναλύει τα νέα δεδομένα σε μοριακό, κυτταρικό και κλινικό επίπεδο σε αυτή την παγκόσμιας κλίμακας μάχη κατά του ιού. Είναι ιδιαίτερη η τιμή για τη χώρα μας να διαθέτει εξαιρετικό ερευνητικό προσωπικό και να γίνονται αποδεκτές τέτοιου επιπέδου επιστημονικές ερευνητικές δημοσιεύσεις σε ένα πολύ ανταγωνιστικό πεδίο όπως το PUBMED.


Μπορούμε να συμπληρώσουμε την πληροφορησή μας για την πανδημία και από τις υπόλοιπες εξαιρετικές ερευνητικές δημοσιεύσεις για την COVID-19 της Ελληνικής ερευνητικής ομάδας, καθώς και το «προφητικό» άρθρο τους που δημοσιεύσαμε στο The Daily Health τον Αύγουστο του 2021.


  1. Ο Δρ. Ευάγγελος Τσιάμπας είναι Στρατιωτικός Ιατρός (2ος εισαχθείς ΙΑΤΡΙΚΟ ΑΠΘ ΣΣΑΣ 19.25/20), ΣΧΗΣ (ΥΙ)- Κυτταρολόγος, MD, MSc, PhD, στο 417 ΝΙΜΤΣ. Τελεί ως Επιστ. Συνεργάτης Κυτταρολογίας Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ (εκλεγείς Λέκτορας Κυτταρολογίας-Μοριακής Βιολογίας Ιατρικής Σχολής ΕΚΠΑ 2009), Mεταδιδακτορικός Ερευνητής στην Ιατρική Σχολή Ιωαννίνων, Harvard Medical School, Dept of CME affiliate -EACR/IASCL member. Με Μεταπτυχιακό τίτλο στην Ογκολογία του Θώρακα και Διδακτορικό τίτλο στην ανοσοιστοχημεία και μοριακή βιολογία του καρκίνου του παγκρέατος, έχει βραβευθεί σε 2 Πανευρωπαϊκά Συνέδρια Κυτταρολογίας (Paris, Lisboa) και σε 3 Πανελλήνια για την έρευνα του στη μοριακή κυτταρολογία του καρκίνου (επί συνόλου 32 βραβείων), καθώς και με διάκριση και συστατική επιστολή από Harvard Medical School, Boston, MA, USA στο 22ND Annual Advances in Cytology, June 2010, όπως και με πλήθος μνειών και συγχαρητηρίων για την επιστημονική του δράση από τη στρατιωτική υπηρεσία . Είναι απόφοιτος σεμιναριακού προγράμματος Βιοηθικής. Αριθμεί 150 ιατρικές δημοσιεύσεις στο PUBMED.
  2.  Mαζί με τον κ. Χρήστο Ριζιώτη, διεθνώς αναγνωρισμένο Κύριο Ερευνητή βαθμίδας Αναπλ. Καθηγητή του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών στις εφαρμογές φωτονικής και νανοεφαρμογών (ΙΘΦΧ-ΕΙΕ) ανέπτυξαν, έλαβαν Δίπλωμα Ευρεσιτεχνίας (PATENT) και δημοσίευσαν πρώτοι παγκοσμίως τεχνολογία πλέγματος για αναβαθμισμένη διάγνωση και έρευνα σε πλακίδια Κυτταρολογίας, με εστίαση στο PAPTEST. Δείτε την καινοτόμα και βραβευμένη έρευνά τους. 

  • Μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον Δρ. Ευάγγελο Τσιάμπα στο e-mail: tsiambasecyto@yahoo.gr
  • Μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον Δρ. Χρήστο Ριζιώτη στο e-mail: riziotis@eie.gr

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

https://octenisept.gr/proionta/octenisan-wash-lotion/

 

https://www.helenvita.com/anti-wrinkle