Το clawback απειλεί τη διάθεση νέων τεχνολογιών για τον Διαβήτη;

Υποχρηματοδότηση στις κατηγορίες των ιατροτεχνολογικών προϊόντων που σχετίζονται με την διαχείριση του Διαβήτη διαπιστώνει στο περιεχόμενο της πρόσφατης ανακοίνωσης του ΕΟΠΥΥ για τις δαπάνες του Δεκεμβρίου 2023 ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων Ιατρικών & Βιοτεχνολογικών Προϊόντων (ΣΕΙΒ). Σημειώνεται ότι η δαπάνη του ΕΟΠΠΥ στις κατηγορίες αυτές ξεπέρασε κατά 15,6 εκατομμύρια ευρώ τον προϋπολογισμό του 2023, ενώ η εκτίμηση για το 2024 είναι ότι αν δεν προκύψει γενναία αύξηση του προϋπολογισμού, η υπέρβαση θα ξεπεράσει τα 20 εκατομμύρια ευρώ.

Σε σχετική του ανακοίνωση ο ΣΕΙΒ τονίζει ότι το claw back οδηγεί σε αδιέξοδο την απρόσκοπτη διάθεση των υλικών αυτών στα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη. Μάλιστα υπενθυμίζει ότι από το 2017 που θεσπίστηκε το μέτρο και ταυτόχρονα μειώθηκε η δαπάνη του ΕΟΠΥΥ για τη διαχείριση του διαβήτη -χωρίς καμία σοβαρή μελέτη και τεκμηρίωση- ο Οργανισμός έχει αυξήσει τον προϋπολογισμό του για τον Σακχαρώδη Διαβήτη σε ένα πολύ μικρό βαθμό, ενώ η επιβάρυνση του clawback συνεχίζεται και αφορά αποκλειστικά και μόνο τις εταιρείες που εισάγουν τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα.

Ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων Ιατρικών & Βιοτεχνολογικών Προϊόντων σημειώνει ότι ο ΕΟΠΥΥ αντί να αυξήσει τη χρηματοδότηση στις κατηγορίες των ιατροτεχνολογικών προϊόντων για τον Διαβήτη αντίστοιχα με τις πραγματικές ανάγκες των ασθενών εφαρμόζει πολιτικές που οδηγούν στην δαπάνη πολύ μεγαλύτερων ποσών για την αντιμετώπιση των μακροπρόθεσμων επιπλοκών του Διαβήτη που θα μπορούσαν να αποφευχθούν ή να ελαττωθούν. Περαιτέρω αναφέρεται στις νέες τεχνολογίες «αναίμακτης» μέτρησης και απλούστερων αντλιών έγχυσης ινσουλίνης και υποστηρίζει ότι η υποχρηματοδότηση των ιατροτεχνολογικών προϊόντων για τον Διαβήτη οδηγεί τις εταιρείες του κλάδου να χρηματοδοτούν οι ίδιες την πρόσβαση των ασφαλισμένων του ΕΟΠΥΥ στα καινοτόμα προϊόντα. Ειδικότερα υπογραμμίζει ότι στα ΦΕΚ με τα οποία ο ΕΟΠΥΥ επέτρεψε τη συνταγογράφηση των νέων ειδών, προβλέπεται πως η δαπάνη δεν θα επιβαρύνει περαιτέρω τον προϋπολογισμό του, αλλά θα επιμεριστεί στις εταιρίες εισαγωγής μέσω του μηχανισμού clawback.

 

Οι συνέπειες για τις επιχειρήσεις του κλάδου

  • Το claw back στην υποκατηγορία των αντλιών ινσουλίνης να ανέλθει για το 2024, στο δυσθεώρητο 33,2% επί της δαπάνης – δηλαδή του μικτού τζίρου των εταιριών! Αν σε αυτό προστεθεί και το 7% rebate που επιβαρύνει τις εν λόγω εταιρείες εφόσον τιμολογούν απευθείας τον ΕΟΠΥΥ, τότε η συνολική επιβάρυνση ξεπερνά το 40%. Και αυτό σε μια υποκατηγορία όπου οι εταιρείες παρέχουν δωρεάν εκπαίδευση, δωρεάν αποστολή υλικών και δωρεάν 24ωρη υποστήριξη στους ασφαλισμένους.  
  • Στη νεοπαγή και ανερχόμενη κατηγορία των αισθητήρων γλυκόζης, το clawback του Δεκεμβρίου ανήλθε στο 26% επί της δαπάνης, με ενδεχόμενη επιπλέον επιβάρυνση κατά 7% που επιβαρύνει τις εταιρείες εφόσον τιμολογούν απευθείας τον ΕΟΠΥΥ. Άρα και εδώ η συνολική επιβάρυνση ξεπερνά το 33% του μικτού τζίρου των εταιριών που καλούνται επίσης να υποστηρίξουν την εκπαίδευση και την τεχνική υποστήριξη των ασθενών.
  • Στις υποκατηγορίες των ταινιών μέτρησης γλυκόζης, όπου και παραμένει ο κύριος όγκος των ασφαλισμένων διαβητικών, το clawback για το 2023 ανήλθε σε συνολικά 16% επί της δαπάνης, ποσοστό δυσβάσταχτο για τις εταιρίες που βάσει κανονισμού του ΕΟΠΥΥ δεν μπορούν να τιμολογήσουν απευθείας τα προϊόντα τους και τα διαθέτουν μέσω φαρμακείων. Ωστόσο, το clawback βάσει εγκυκλίου επιβαρύνει αποκλειστικά τους εισαγωγείς που συμμετέχουν όμως μόνο με το 60% στη δαπάνη αφού το υπόλοιπο 40% αντιστοιχεί στα μεικτά έσοδα των καναλιών διανομής. Άρα στην πραγματικότητα το ποσοστό του claw back που επιβαρύνει τους εισαγωγείς ξεπερνά το 26% (16/60 = 26,7%). Και αυτό σε μια κατηγορία που οι εταιρείες καλούνται να παρέχουν δωρεάν τις συσκευές μέτρησης γλυκόζης στους ασθενείς.

Ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων Ιατρικών & Βιοτεχνολογικών Προϊόντων περιγράφει την πρακτική που ακολουθείται ως απόλυτο παραλογισμό και παρουσιάζει για παράδειγμα τον καταμερισμό του προϋπολογισμού του ΕΟΠΥΥ στην υποκατηγορία των αισθητήρων γλυκόζης για το 2023 ο οποίος υπολογίζεται σε 9 εκατομμύρια ευρώ για το Α’ εξάμηνο και μειωμένος (!) στα 8,65 εκατομμύρια ευρώ το Β’ εξάμηνο του 2023, (ενώ από τον Μάρτιο 2023 έχει επεκταθεί η αποζημίωση και στον Διαβήτη Κύησης και τις σοβαρές παθήσεις παγκρέατος και επιπλέον από τον Ιούλιο 2023 δόθηκε αποζημίωση και σε νέα προϊόντα στην κατηγορία). Μάλιστα, στην υποκατηγορία αυτή αθροίζεται από το 2023 η δαπάνη των αισθητήρων που συνδέονται με τις αντλίες ινσουλίνης, όπου επίσης αποζημιώνονται νέα προϊόντα, με αποτέλεσμα ο προϋπολογισμός της υποκατηγορίας για το 2023 να είναι μικρότερος από αυτόν του 2022.

 

Οι προτάσεις του ΣΕΙΒ

Ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων Ιατρικών & Βιοτεχνολογικών Προϊόντων ήδη έχει προειδοποιήσει τον ΕΟΠΥΥ πως οι υπάρχουσες εταιρίες του κλάδου αδυνατούν αντικειμενικά να διαθέσουν νέες τεχνολογίες διαβήτη με τόσο υψηλά ποσοστά παρακράτησης, που τις καθιστούν ζημιογόνες, απειλώντας την επιβίωσή τους και υπενθυμίζει ότι μετά την επιβολή του clawback, έχουν αποχωρήσει από την ελληνική αγορά σημαντικές πολυεθνικές εταιρίες με Διαβητολογικό υλικό και νέες τεχνολογίες. Μάλιστα τονίζει ότι στα παραπάνω προβλήματα έχει αναφερθεί επανειλημμένα σε επιστολές του αλλά και στις δια ζώσης συναντήσεις με την αρμόδια Διεύθυνση του Στρατηγικού Σχεδιασμού και σημειώνει ότι ο ΕΟΠΥΥ επιρρίπτει την ευθύνη της συνολικής υποχρηματοδότησης του Οργανισμού στο Υπουργείο Υγείας.  Περαιτέρω επισημαίνει την ανάγκη αναθεώρησης των πολιτικών υγείας για τον Διαβήτη, ώστε να λαμβάνονται υπόψη τα δεδομένα της χώρας, οι ανάγκες των ασθενών και να διασφαλίζεται η πρόσβαση τους στις νέες τεχνολογίες. Ειδικότερα ο ΣΕΙΒ προτείνει:

  • Την πλήρη κατάργηση του clawback και τον δίκαιο καταμερισμό του για όσο διάστημα εφαρμόζεται
  • Τον εξορθολογισμό των ορίων δαπανών έτσι ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι πραγματικές ανάγκες των ασθενών
  • Την εισαγωγή καινοτόμων τεχνολογιών, οι οποίες αποδεδειγμένα προσφέρουν στους ασθενείς και στο σύστημα υγείας σημαντικά κλινικά οφέλη, εξοικονομώντας πόρους
  • Τη συμμετοχή του στον διάλογο για τη μεταμόρφωση του συστήματος Υγείας όπου μπορεί να συνδράμει αποτελεσματικά με την τεχνογνωσία και τις προτάσεις του.