Θετική γνωμοδότηση της CHMP για νέο θεραπευτικό σχήμα στον καρκίνο της ουροδόχου κύστης

Ο καρκίνος της ουροδόχου κύστης αποτελεί μια σημαντική αιτία νοσηρότητας και θνητότητας διεθνώς, με περισσότερες από 600.000 νέες διαγνώσεις το 2022. Στην Ευρώπη, την ίδια χρονιά, περίπου 224.700 άνθρωποι διαγνώστηκαν με τη νόσο, ενώ περισσότεροι από 70.300 θάνατοι αποδόθηκαν στον καρκίνο της ουροδόχου κύστης.

Περίπου το ένα τέταρτο των νέων διαγνώσεων αφορά τον μυοδιηθητικό τύπο της νόσου, στον οποίο ο καρκίνος έχει διηθήσει το μυϊκό τοίχωμα της ουροδόχου κύστης. Για τους ασθενείς που μπορούν να υποβληθούν σε χειρουργική επέμβαση, αλλά δεν είναι κατάλληλοι για χημειοθεραπεία που περιέχει σισπλατίνη, οι θεραπευτικές επιλογές πριν από τη ριζική κυστεκτομή παραμένουν περιορισμένες. Ένα νέο θεραπευτικό σχήμα, που βρίσκεται πλέον κοντά στην ευρωπαϊκή έγκριση, θα μπορούσε να προσφέρει μία επιπλέον δυνατότητα πριν και μετά τη χειρουργική επέμβαση για αυτή την ομάδα ασθενών.

Η Επιτροπή Φαρμάκων για Ανθρώπινη Χρήση (CHMP) του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων (EMA) εξέδωσε θετική γνωμοδότηση για τον συνδυασμό pembrolizumab με enfortumab vedotin, ως θεραπεία πριν και μετά τη ριζική κυστεκτομή, σε ενήλικες με εξαιρέσιμο μυοδιηθητικό καρκίνο της ουροδόχου κύστης που δεν είναι κατάλληλοι για σισπλατίνη.

Η γνωμοδότηση της CHMP δεν αποτελεί ακόμη τελική ευρωπαϊκή έγκριση, αλλά είναι το βασικό ρυθμιστικό βήμα πριν από την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία αναμένεται το τρίτο τρίμηνο του 2026. Εφόσον εγκριθεί, ο συνδυασμός pembrolizumab και enfortumab vedotin θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί και στην Ευρωπαϊκή Ένωση για τον συγκεκριμένο πληθυσμό ασθενών.

Στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο συνδυασμός έλαβε έγκριση από τον FDA τον Νοέμβριο του 2025,, ως νεοεπικουρική θεραπεία και στη συνέχεια ως επικουρική θεραπεία μετά την κυστεκτομή, για ενήλικες με εξαιρέσιμο μυοδιηθητικό καρκίνο της ουροδόχου κύστης που δεν είναι κατάλληλοι για χημειοθεραπεία με βάση τη σισπλατίνη.

Ο συνδυασμός χορηγείται πριν από τη ριζική κυστεκτομή και συνεχίζεται μετά τη χειρουργική επέμβαση, στο πλαίσιο περιεγχειρητικής θεραπείας. Πρόκειται για συνδυασμό ενός αναστολέα PD-1 με ένα συζευγμένο αντίσωμα-φάρμακο (ADC), που εφόσον λάβει την τελική έγκριση θα αποτελέσει την πρώτη θεραπευτική επιλογή αυτού του τύπου για τους συγκεκριμένους ασθενείς στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Τα δεδομένα της μελέτης KEYNOTE-905

Η θετική γνωμοδότηση βασίστηκε στα αποτελέσματα της μελέτης Φάσης 3 KEYNOTE-905, στην οποία ο συνδυασμός pembrolizumab και enfortumab vedotin αξιολογήθηκε ως περιεγχειρητική θεραπεία σε ασθενείς με εξαιρέσιμο μυοδιηθητικό καρκίνο της ουροδόχου κύστης. Τα δεδομένα της μελέτης παρουσιάστηκαν στο Συνέδριο ESMO 2025 και έχουν δημοσιευθεί στο New England Journal of Medicine.

Στη μελέτη συμμετείχαν ασθενείς που δεν ήταν κατάλληλοι ή είχαν αρνηθεί χημειοθεραπεία με βάση τη σισπλατίνη. Σε αυτόν τον πληθυσμό, ο συνδυασμός pembrolizumab και enfortumab vedotin έδειξε σημαντική βελτίωση στην επιβίωση χωρίς συμβάντα, στη συνολική επιβίωση και στο ποσοστό πλήρους παθολογικής ανταπόκρισης, σε σύγκριση με τη χειρουργική επέμβαση μόνο. Ειδικότερα, μείωσε κατά 60% τον κίνδυνο υποτροπής, εξέλιξης της νόσου ή θανάτου και κατά 50% τον κίνδυνο θανάτου.

Ιδιαίτερη σημασία έχει και το ποσοστό πλήρους παθολογικής ανταπόκρισης, δηλαδή η απουσία ανιχνεύσιμου καρκίνου στο χειρουργικό παρασκεύασμα μετά τη θεραπεία. Το ποσοστό αυτό έφθασε το 57,1% στους ασθενείς που έλαβαν τον συνδυασμό, έναντι 8,6% στην ομάδα που υποβλήθηκε μόνο σε χειρουργική επέμβαση. Η διαφορά αυτή δείχνει ότι σε σημαντικό ποσοστό ασθενών η θεραπεία πριν από την κυστεκτομή συνδέθηκε με βαθιά ανταπόκριση του όγκου.

Στην προτεινόμενη ένδειξη περιλαμβάνεται και η υποδόρια μορφή του pembrolizumab, η οποία μπορεί να μειώσει σημαντικά τον χρόνο χορήγησης σε σχέση με την ενδοφλέβια έγχυση. Η υποδόρια χορήγηση ολοκληρώνεται σε περίπου ένα έως δύο λεπτά, γεγονός που μπορεί να διευκολύνει τόσο τους ασθενείς όσο και την οργάνωση της φροντίδας.

Η δυνατότητα αυτή έχει πρακτική σημασία για ασθενείς που δεν χρειάζονται port ή έχουν δυσκολία στη φλεβική πρόσβαση, καθώς μπορεί να απλοποιήσει τη διαδικασία χορήγησης της θεραπείας και να προσφέρει μεγαλύτερη ευελιξία ως προς το περιβάλλον στο οποίο λαμβάνεται η αγωγή.

Η ανάγκη για νέες θεραπευτικές επιλογές

Η ανάγκη για νέες θεραπευτικές επιλογές παραμένει σημαντική, καθώς έως και οι μισοί ασθενείς με εξαιρέσιμο μυοδιηθητικό καρκίνο της ουροδόχου κύστης δεν είναι κατάλληλοι για χημειοθεραπεία με βάση τη σισπλατίνη. Για αυτούς τους ασθενείς, η θεραπευτική απόφαση πριν από τη ριζική κυστεκτομή είναι πιο περιορισμένη και η χειρουργική επέμβαση αποτελεί συχνά τη βασική επιλογή.

Σε αυτό το πλαίσιο, η θετική γνωμοδότηση της CHMP σηματοδοτεί την πιθανή είσοδο μιας περιεγχειρητικής προσέγγισης για μια ομάδα ασθενών που μέχρι σήμερα είχε λιγότερες διαθέσιμες επιλογές πριν από τη χειρουργική αντιμετώπιση της νόσου.